کد خبر: 57835تاریخ انتشار : ۰:۵۶:۴۵ - یکشنبه ۱۷ بهم ۱۳۹۵

یادداشت/ رضا صادقی

نگاهی به سریال تلویزیونی معمای شاه

رضا صادقی از فعالان فضای مجازی در یادداشتی با عنوان ” نگاهی به سریال تلویزیونی معمای شاه” سریال معمای شاه را که در شبکه اول سیما پخش شد مورد بررسی قرار داده است.

به گزارش بهجت نیوز؛ رضا صادقی از فعالان فضای مجازی در یادداشتی با عنوان ” نگاهی به سریال تلویزیونی معمای شاه” سریال معمای شاه را که در شبکه اول سیما پخش شد مورد بررسی قرار داده است. متن این یادداشت به شرح ذیل می باشد:

آنچه که در این سریال به تصویر کشیده شده است بر اساس مجموعه ای از اطلاعات پوشیده و پنهان از داخل و بیرون کاخ و نیز جامعه می باشد.سیمای هر حکومتی کم و بیش در سطح هر اجتماع عیان است ، اما آنچه که میماند شیوه ها و الگوهای متداول و رایج در اندرون دربار که فقط درباریان و مقربان شاه از فحوا و ماهیت سرّی ان آگاه میباشند و اغیار را از ادراک و دانستنش محروم می سازد. هیچ مورخی نیست که بتواند خود شخصا اقدام به ثبت و نگارش احوال و خصوصیات رفتاری حاکم یا امیر و فرمانروایی کرده باشد و اطلاعاتی فراهم سازد که از مقربان دستگاه نباشد. اگر غیر از این باشد آن اطلاعات دسته چندم محسوب می شود که بر اثر تحقیقات میدانی بدست آمده که می توان بر آن پیرایه ها بست و صداقت وجودیش را در هاله ای از ابهام و تردید مواجه ساخت.
وقتی که کتاب خواجه تاجدار را می خوانیم، به سهولت در می یابیم که خانم دکتر ژانگوره فرانسوی بیش از ۲۰۰ سال پس از مرگ آقامحمدخان بر اساس تحقیقات و پژوهش هایی به تالیف آن کتاب اهتمام کرده است و پل آمیر در خداوند الموت و واسیلی یان در تاریخ مغول نیز همچنین اما میرزا مهدی خان استرابادی در درّه نادره و شمس الدین علی یزدی در ظفرنامه و این دو چونکه بر دربار نادر و تیمور بوده اند اخبار و اطلاعات درجه اولی را رقم زده اند، حال ممکنست که ملاحظاتی هم داشته باشند. کتاب سینوهه طبیب مخصوص فرعون را خود سینوهه نوشته است که پیوسته در دربار بوده و از همه مناسبات و قواعد حاکم در دربار برخوردار بوده است .

بنابراین اخبار و وقایعی را که شرح داده است منبعث از علم و اطلاعی بوده که برای او مسجل و عین الیقین گردیده است.پس با این نگاه؛ آنکه می تواند چهره واقعی دربار پهلوی را مصور سازد مهمتر از ارتشبد حسین فردوس کسی دیگری را یارای بازگویی دقیق و مشرف بر آن نیست زیرا داده های فردوست بی واسطه و برخواسته از مشاهدات و ادراکات عینی اوست.هر گاه کارگردانی که اقدام به تهیه یک فیلم تاریخی می نماید، بی شک سعی می کند تا از منابع موثق و متقنی استفاده کند تا مورد تکذیب دیگران واقع نشود و از اهمیت کارش طبعا نکاهد از این حیث نهایت دقت را مصروف و معطوف میدارد و از کارشناسان مطلع بهره می جوید.

حسین فردوست از سن ۱۴ سالگی که شاه ۱۲ ساله بوده است با او به سوئیس رفته برای تحصیل و نیز هم کلاسی ابتدایی او هم بوده است و پس از بازگشت به سال ۱۳۱۷ از سوئیس به تهران همواره در کنار او به عنوان مستشار معتمد بوده است و قایم مقامی ساواک را از آغاز تا فرجام بعهده داشته است و مهمتر از این رئیس دفتر ویژه شاهنشاهی بوده است که محل دریافت تمام گزارشهایی بوده که روانه دربار می شده و فردوس پس از مطالعه آها چکیده ای را مرقوم کرده و به سمع شاه رسانده است لذا نقش او بی همتا بوده است و واقف بر کارنامه پهلوی از ابتدا تا انتها. در این فیلم حتی از خاطرات اسدالله علم وزیر دربار، خاطرات فرح، اشرف، پرویز راجی (معشوقه اشرف)، اردشیر زاهدی و دیگر نزدیکان و یاران بی یار شاه کمک گرفته شده است.

تفسیرهای متعددی از مجموعه معمای شاه می شود، آنچه که در این میان برجسته و جلوه گر است، نگاه عوام به این سریال است، کم و بیش شنیده اید که برخی این عبارت را تکرار می کنند که همه اش دروغ است. عموما کسانی این حرف را می زنند که کمترین آشنایی را با تاریخ معاصر ندارند و اگر از آنان پرسشی بعمل آید که مثلا کدام قسمت دروغ است، مطلب و گزینه ایی ندارد و باز به کلی گویی می پردازد.

کارگردان کوشیده است حتی در چهره واقعی افراد دقّت کافی را لحاظ کند و هیچ واقعه ای را تشریح نکرده است که مجعول باشد، با اینکه در قسمتی از فیلم که دکتر علی شریعتی مشغول سخنرانی است، کارگردان می توانست بخشی از سخنرانی ضبط شده دکتر را منعکس نماید، اما صلاح کار را در آن دید تا بازیگری پیدا کند که شبیه دکتر باشد و قسمتی از سخنرانی اش را تا حدود زیادی که شبیه صدای او بود ایراد دارد.

معذلک، مجموعه معمای شاه که یکی از بزرگترین آثار تلویزیونی است و برجسته ترین سریال که تا حدود زیادی توانست چهره و ماهیت واقعی حکومت منحوس پهلوی را به تصویر کشد.