کد خبر: 45831تاریخ انتشار : ۲:۳۰:۰۶ - یکشنبه ۲۷ تیر ۱۳۹۵

به بهانه فررارسیدن سالروز پذیرش قطعنامه 598؛

امام خمینی: قبول این مسئله براى من از زهر کشنده‏ تر است

برای ورود به بحث قطعنامه ۵۹۸ و قبول قطعنامه لازم است ابتدا اندیشه امام خمینی(ره) را در مورد صلح و مبارزه بازخوانی نماییم. پیروزی های چشم گیر رزمندگان در جبهه ها به خصوص آزادی غرور انگیز خرمشهر کشورهای حامی عراق را نگران کرده بود .

به گزارش بهجت نیوز، برای ورود به بحث قطعنامه ۵۹۸ و قبول قطعنامه لازم است ابتدا اندیشه امام خمینی(ره) را در مورد صلح و مبارزه بازخوانی نماییم. پیروزی های چشم گیر رزمندگان در جبهه ها به خصوص آزادی غرور انگیز خرمشهر کشورهای حامی عراق را نگران کرده بود . رفت و آمد هیئت های صلح ازمدت ها شروع شده بود اما پیچ هیئتی حاضر نبود عملاً به احقاق حقوق ایران تن دهد . امام خمینی(ره) که همچون مردم تجزیه ایران و ضربه زدن به استقلال کشور را از اهداف صدام می داند درهای صلح امریکایی را به علت تضاد با استقلال ایران رد می کند.

امام خمینی(ره) در جواب دسته ای که نصیحت می کردند که باید صلح بکنید ، صلح را مال ضعفا و آن اشخاص ضعیفی که همیشه در دام امریکا بوده اند یا امثال این ها می دانند . « لکن ما تازه خارج شدیم از این دام . دوباره حاضر نیستیم وارد بشویم . ملت ما حاضر نیست به اینکه دوباره در این دام وارد بشود . دوباره مستشارهای امریکایی بیاید و هر حکومتی می خواهند بکنند . تا حالا ما را عقب نگه داشته اند . … ملت ایران اگر می خواست که صلح امریکایی بکند که از همان اول از امریکا جدا نمی شد و قطع روابط نمی کرد و دستش را از ایران جدا نمی کرد . جاسوسان آن را بیرون نمی کرد . امروز هم اگر دستش را به صلح امریکایی دراز کند ، صدام و امثال صدام کنار می روند لکن مستشارهای امریکایی وارد معرکه می شوند . ما نمی توانیم صلحی را بپذیریم که طرح امریکایی دارد».

امام خمینی(ره) قدرتی را که به ازای آن آزادیمان را از دست بدهیم و رو به وابستگی برویم هرگز نمی پذیرفتند و فرمودند : « ما اگر امر دایر بشود به اینکه برگردیم به حال سابق بشریت و با الاغ از این طرف به آن طرف برویم و آزادیمان راحفظ کنیم یا خیر بنده ، آقای کارتر از ابرقدرت ها باشیم و زندگانی های فلان کذا داشته باشیم ، ما آن را ترجیح می دهیم . ملت ما آن را ترجیح می دهد.» امام روح الله(ره) مصاحبت با امریکا را با آن همه توطئه هایش رد می کند و یک همچو حقی را نه به خود و نه به دیگران می دهند.

هشتمین سال جنگ در حالی آغاز شد که برتری در صحنه درگیری خلیج فارس با سپاه پاسداران بود و نیروی دریایی امریکا برای رفع بحران تلاش می کرد . در عین حال ، درگیری ها در خلیج فارس دو ماه دیگر ادامه یافت و از آن به بعد صحنه نبرد به جبهه زمینی (در منطقه شمال) انتقال یافت و در ظرف چهار ماه عملیات قابل توجه در جبهه ماووت و حلبچه به وقوع پیوست . در خلال این حوادث ، گفت و گو بر سر چگونگی اجرای قطعنامه ۵۹۸ نیز ادامه داشت .

قطعنامه ۵۹۸ به گونه ای تصویب شده بود که اگر چه تا حدودی حقوق جمهوری اسلامی ایران را تأمین می کرد ؛ اما در عین حال تقدم و تأخر بندهای آن امکان محکوم نشدن عراق را میسر می ساخت. لذا جمهوری اسلامی ایران پذیرش قطعنامه را منوط به اصلاح تقدم و تأخر بندها کرده بود ، اما عراق با برخورداری از حمایت قدرت های بین المللی با اصلاح قطعنامه مخالفت کرد .

با پذیرش قطعنامه ۵۹۸ از سوی جمهوری اسلامی ایران –در تاریخ ۲۷/۴/۱۳۶۷- دشمن که این اقدام را حاکی از انفعال قوای ایران تصور می کرد ، با هدف تصرف بخش هایی از استان خوزستان و باختران مجدداً به خاک ایران حمله ور شد تا با اشغال نقاط حساس ، از موضعی برتر ایران را به پشت میز مذاکره بکشاند  در تاریخ ۳۱/۴/۱۳۶۷ هجوم گسترده دشمن به استعداد ۱۳ لشکر در منطقه شمال خرمشهر و جنوب اهواز شروع شد . توان به کار گرفته حکایت از آن داشت که دشمن به تصور تضعیف پایگاه مردمی نظام و قوای مسلح جمهوری اسلامی و نیز به قصد برنده شدن در جنگ تصمیم دارد به هر صورت شده مناطق مهمی را تصرف کند .

زمانی که قطعنامه ۵۹۸ شورای امنیت سازمان ملل تصویب شد ، ایران در اوج قدرت نظامی و پیروزی های متعدد بود. در این زمان مناطق فاو ، شلمچه ، حاج عمران و بسیاری از جبهه های غرب کشور در دست قوای ایران بود و طبیعتاً ایران در چنین شرایطی به دنبال آن بود که رژیم صدام حسین را وادار به تسلیم در برابر خواسته های خود نماید و فشار بر صدام را تا جایی ادامه دهد که آن رژیم اعلام کند معاهده ۱۹۷۵ را که از چند روز قبل از شروع جنگ ، آن را بی اعتبار اعلام کرده بود پذیرفته و معتبر اعلام کند . هم چنین مجامع بین المللی و کشورهای حامی صدام بپذیرند که رژیم عراق متجاوز و آغازگر جنگ بوده و هم چنین برای دریافت خسارات جنگ هم چارچوب و روشی تعیین شود . در چنین شرایطی ، قطعنامه تصویب شده ۵۹۸ تا حدود زیادی به نفع دولت عراق بود . در بند اول قطعنامه آمده بود که ابتدا آتش بس برقرار و قوای نظامی طرفین به مرزهای کشور خود بازگردند . در بندهای بعدی نیز سایر موضوعات از جمله آزادی اسرا و حل و فصل اختلافات [ البته بدون ارائه هیچ راهکار مشخصی] پیش بینی شده بود . بنا بر این طبق شرایط موجود در قطعنامه ، همه چیز به نفع عراق تمام می شد بدون این که ایران امتیازی گرفته باشد .

  اما در مورد قبول قطعنامه  امام راحل ( ره ) فرمودند که حقیقتاً مسئله بسیار تلخ و ناگوارى براى همه و خصوصاً براى من بود، این است که من تا چند روز قبل معتقد به همان شیوه دفاع و مواضع اعلام شده در جنگ بودم و مصلحت نظام و کشور و انقلاب را در اجراى آن مى‏دیدم؛ ولى به واسطه حوادث و عواملى که از ذکر آن فعلًا خوددارى مى‏کنم، و به امید خداوند در آینده روشن خواهد شد و با توجه به نظر تمامى کارشناسان سیاسى و نظامى سطح بالاى کشور، که من به تعهد و دلسوزى و صداقت آنان اعتماد دارم، با قبول قطعنامه و آتش بس موافقت نمودم؛ و در مقطع کنونى آن را به مصلحت انقلاب و نظام مى‏دانم. و خدا مى‏داند که اگر نبود انگیزه‏اى که همه ما و عزت و اعتبار ما باید در مسیر مصلحت اسلام و مسلمین قربانى شود، هرگز راضى به این عمل نمى‏بودم و مرگ و شهادت برایم گواراتر بود. اما چاره چیست که همه باید به رضایت حق تعالى گردن نهیم. و مسلّم ملت قهرمان و دلاور ایران نیز چنین بوده و خواهد بود.

من باز مى‏گویم که قبول این مسئله براى من از زهر کشنده‏تر است؛ ولى راضى به رضاى خدایم و براى رضایت او این جرعه را نوشیدم. و نکته‏اى که تذکر آن لازم است این است که در قبول این قطعنامه فقط مسئولین کشور ایران به اتکاى خود تصمیم گرفته‏اند. و کسى و کشورى در این امر مداخله نداشته است.
مخلص کلام این که موضوع پذیرش قطعنامه ۵۹۸ در طول سالیان گذشته همواره یکی از مباحث زنده تاریخ جنگ تحمیلی و دفاع مقدس است. در این عرصه، تاکنون پژوهشگران بسیاری به بحث نشسته اند و نویسندگان مختلفی، زوایا و ابعاد پذیرش قطعنامه ۵۹۸ را تحلیل کرده اند، اما آنچه که مسلم است این موضوع همچنان یک مبحث زنده به شمار می رود و ناگفته های فراوانی در دل خود دارد. برخی از مهم ترین ابعاد پذیرش قطعنامه همچنان منتشر نشده است و طبعاً نمی توان درباره آن ابعاد، تحلیل مستندی را ارائه کرد.